Algehele allergische reactie (anafylaxie)

Print deze pagina

Ziektebeeld

De hier beschreven allergische reactie kan zéér snel en heftig verlopen. Zodra zich dit voordoet dient ogenblikkelijk adrenaline te worden toegediend of het alarmnummer 112 te worden gebeld. 

Er is behalve een locale allergische reacties, zoals die bij hooikoorts in de neus en ogen, in de huid bij eczeem of in de longen bij astma voorkomt ook een reactie mogelijk waarbij veel meer organen en de bloedsomloop betrokken zijn. Deze algehele allergische reactie wordt met een medische term anafylaxie genoemd.

Hoewel zeldzaam komt het ook bij kinderen voor. Het kan dan optreden bij een insectenallergie, bijvoorbeeld na een wespensteek. Bij een voedselallergie is deze reactie mogelijk na 't eten van pinda of noten.

 

De reactie komt erg snel. Vaak al binnen enkele minuten nadat er contact met de stof is geweest waar men allergisch op reageert.

Het begint met roodheid van de huid, jeuk of kriebelend gevoel aan handen en voeten. Daarna kan er zwelling komen van lippen of ogen. Misselijkheid en braken.

Door zwelling van het strottenhoofd raakt de ademweg vernauwd. Dit leidt soms zéér snel tot benauwdheid en een gierende ademhaling.

Als zich een astma-achtig beeld voordoet is ook de uitademing belemmerd. Tenslotte treden er collapsneiging en shock op.



Oorzaken

Indien een kind allergisch is voor bijvoorbeeld pinda, dan zijn er antistoffen gericht tegen het pinda-eiwit in het bloed. Wanneer deze antistoffen in contact komen met het pinda-eiwit, wat we een antigeen noemen, vormt zich een reactie, waarbij stoffen vrij komen die in het lichaam een allergische reactie veroorzaken. (zie ook meer weten)



Onderzoeken

Wanneer men met een anafylaxie of anafylactische reactie heeft gereageerd, moet er in het ziekenhuis onderzocht worden waarvoor men allemaal allergisch is. Dit kan door middel van bloedonderzoek1, of via een huidpriktest. Deze laatste moet op een plaats gebeuren waar men ervaring heeft met allergische reacties en snel adequate behandeling kan worden gestart.

1Bij het bloedonderzoek kijkt men naar in het bloed aanwezige antistoffen, gericht tegen de gebruikelijke allergenen. Eventueel is het ook mogelijk naar minder voorkomende allergenen onderzoek te doen, indien men sterk het idee heeft dat die verantwoordelijk zijn voor de reactie.



Behandeling

Bij een algehele allergische reactie moet zo snel mogelijk adrenaline in een spier worden gespoten. Soms is het niet de eerste keer dat een kind zo reageert. Dan heeft het als het goed is al een pen bij zich om snel adrenaline in een spier toe te kunnen dienen. Als het kind het niet zelf kan moet iemand uit de omgeving het doen.

 

Het is misschien nodig als het kind niet opknapt dit na 5-10 minuten te herhalen. Dit is nodig als er geen verbetering in de toestand komt, of het kind verder verslechtert. Het opnieuw geven na een aantal minuten is niet gevaarlijk. Adrenaline werkt maar heel kort.

 

Als de ademweg niet vrij lijkt dient met kunstmatige beademing te worden gestart.

 

Het is van het grootste belang het kind zo snel mogelijk op de Spoedeisende Hulpafdeling van een ziekenhuis te krijgen. (zie spoedeisende hulp)



Veelgestelde vragen

Wat moet ik doen als mijn kind een keer een dergelijke heftige allergische reactie heeft gehad en er weer mee in contact is gekomen?

Antwoord: U moet toch snel naar het ziekenhuis gaan. Als zich niet direct iets voordoet, of er is ook na een kwartier alleen nog maar sprake van roodheid of enige jeuk in de handpalmen of voetzolen, dan kan een medicijn tegen de allergie worden gegeven. We noemen dit een antihistaminicum. Veel gebruikt is clemastine dat wel via een infuus moet worden gegeven.

Is er een heviger reactie, met dikke ogen en lippen en hoorbare ademhaling, dan dient onverwijld adrenaline te worden gegeven.



Meer weten

Adrenaline wordt via een zogenoemde auto-injector gegeven. De hoeveelheid adrenaline hierin bedraagt per spuit 0,15 mg voor de groep kinderen tot 10 jaar. Oudere kinderen krijgen 0,3 mg.

Zie voor het gebruik van de pen: www.anafylaxis.nl en voor

anafylaxie gevallen op scholen de site van het Nederlands kennis Netwerk.