X- beentjes zijn bij bijna alle kinderen tussen 3 en 5 jaar goed te zien. Het is dan het duidelijkst. Het gaat hierbij om de normale vorm of stand die kinderen in hun benen op deze leeftijd hebben. Het is daarbij goed te zien dat wanneer zij de knietjes tegen elkaar zetten er een behoorlijke ruimte tusssen de enkels komt. Deze afstand kan gemakkelijk 12 centimeter bedragen.
Ook valt het op dat wanneer een kind hardloopt er een vreemd zwabberende gang is. Dit is goed te zien als men erachter staat, terwijl het kind wegrent.
Wanneer het om een asymmetrische stand gaat, moet er wel aan worden gedacht dat er misschien iets aan de hand is. In zulke situaties wordt een kind waarschijnlijk doorverwezen naar de kinderarts of kinderorthopeed.
Voor een bepaalde leeftijd is een X-stand van de benen de normale situatie. Rond het zesde tot zevende jaar is de stand weer normaal geworden. De beentjes staan dan recht, zoals dat op oudere leeftijd het geval is.
Als er verschil tussen links en rechts in de X-stand is of wanneer het buiten de bovenstaande leeftijden voorkomt, moet meer aan een ziekelijke oorzaak voor de stand van de beentjes worden gedacht.
De gewone tussen het derde en vijfde jaar voorkomende X stand in de benen, behoeft noch verder onderzoek, noch behandeling.
De gewone X-beenstand behoeft beslist geen behandeling. Het gaat als de kinderen ouder worden vanzelf over.
Het gebruik van nachtspalken, die vroeger nog wel werden voorgeschreven is geheel uit de tijd.
Waardoor komt de X stand in de beentjes?
Antwoord: De stand is ontstaan door het normale beloop in de ontwikkeling van het been. Vaak staan ook de onderbenen iets naar buiten gedraaid, waardoor de X stand nog duidelijker is. Kinderen op deze leeftijd kunnen ook met de voeten naar buiten staan.
Mijn kind heeft nogal last van overgewicht, buigen daardoor de benen door tot een X stand?
Antwoord: Nee de benen buigen niet door, maar door de dikke bovenbenen is de X stand wel nog duidelijker zichtbaar.
Net als de O-beenstand is ook de X-beenstand een gevolg van een verandering in de as van het been. Er komen ook rotatie, of draaiafwijkingen voor in het been. Zo ziet men bij een kind dat een X-beenstand heeft ook vaak de voeten naar binnen gedraaid staan. Omgekeerd staan ze bij een kind met O-benen veelal meer naar buiten.
Er zijn ook kinderen waarbij de draaiing meer in het onderbeen voorkomt. Het is veel voorkomend en wordt versterkt omdat deze kinderen op hun knieën zittend hun benen naast zich hebben, waarbij ze met de binnenkant van de voet op de grond komen. Zij zitten als het ware tussen hun benen. Dit wordt wel een W figuur of W positie (naar de stand van de benen) of televisiezit (wanneer het graag wordt gedaan) genoemd. Omdat hiermee als het ware de afwijkende stand wordt versterkt kunt u aan uw kind beter vragen even gewoon te gaan zitten.
© Mijn Kinderarts 2010