Ontsteking van de cellaag die de binnenzijde van het hart bekleed of een infectie van de hartkleppen wordt een endocarditis genoemd. Het komt vooral voor bij een reeds bestaande hartafwijking.
Het kenmerk van endocarditis is vooral koorts! Daarnaast kan de milt vergroot zijn. Ook kan een kind zich algemeen niet goed voelen, gewichtsverlies hebben en moe en lusteloos zijn. Soms worden kleine splinterbloedinkjes onder de nagels gezien.
Bij het lichamelijk onderzoek is er soms een andere souffle te horen dan er eerst was.
Bacteriën die af en toe in de bloedbaan komen schieten gewoon aan het hart voorbij. Wanneer er echter anatomische afwjkingen zijn, kan er beschadiging van de binnenlaag van het hart aanleiding zijn dat er bacteriën kunnen blijven steken op die plaatsen waar veel bloedturbulentie is. Eenmaal daar genestelde bacteriën vermeerderen zich daar ter plaatse. Er ontstaan reacties van het lichaam en geleidelijk vormt zich een geïnfecteerd gebied, van waaruit regelmatig weer bacteriën in de bloedbaan geraken.
Bekende verwekkers van dit soort infecties zijn bepaalde typen streptokokken (Streptococcus viridans) en bepaalde soorten stafylokokken (Staphylococcus aureus).
De diagnose kan worden gesteld door regelmatig bloedkweken te doen om zo de verantwoordelijke bacterie te pakken te krijgen. Ook blijkt uit gewoon bloedonderzoek dat er veel tekenen van infectie zijn.
Soms kan men met een echocardiografisch onderzoek de afwijking herkennen.
De behandeling bestaat uit het langdurig geven van hoog gedoseerde antibiotica via een infuus.
Heel belangrijk is het daarom om te voorkomen dat een dergelijke infectie ontstaat. Deze preventie noemt men endocarditis profylaxe.
Er zijn richtlijnen opgesteld welke soorten patiënten deze beschermende antibiotica bij welke soort ingrepen moeten ontvangen.
Zie hiervoor de informatie van de Nederlandse hartstichting.
Hoe komt het dat de diagnose vaak zo moeilijk is te stellen?
Antwoord: Niet alle kenmerken zijn altijd zo duidelijk aanwezig en ook bloedkweken zijn niet altijd positief. Dat wil zeggen dat er uit het bloed lang niet altijd een bacterie wordt gekweekt.
Waarom is het nodig om zo lang antibiotica te geven?
Antwoord: De bekledende laag in het hart en de hartkleppen zijn niet voorzien van bloedvaten. Daardoor dringt het antibioticum niet genoeg in het ontstoken gebied door. De behandeling die minstens vier weken duurt heeft tot doel om de bacteriën op te ruimen. Als dit onvoldoende lukt, moet er soms chirurgisch worden ingegrepen.
Deze endocarditis moet niet worden verward met een myocarditis. Dit is een ontsteking van de hartspier zelf. Een myocarditis wordt in tegenstelling tot een endocarditis vooral veroorzaakt door virussen.
© Mijn Kinderarts 2010