Huidverschijnselen op de bovenarm bij de ziekte van Kawasaki.
Het staat hier bij infectieziekten, maar we weten eigenlijk niet goed of het wel om een reactie op een bacterie of virus gaat. Vanwege het voorkomen van hoge koorts en verschijnselen die aan een infectie doen denken is het toch bij de infectieziekten gezet. Medici rekenen het tot de immunologische of reumatische aandoeningen.
De ziekte van Kawasaki wordt gekenmerkt, door hoge koorts gedurende dagen, die niet op antibiotica en paracetamol reageert. Er komt verder een toegenomen roodheid van het oogwit, roodheid van de lippen en een aardbeitong bij voor. De lippen zijn nogal eens stuk gegaan. De keel is rood. De lymfklieren in de hals zijn vaak vergroot. Handpalmen en voetzolen zijn egaal rood in de acute fase. Later komen er vervellingen aan de vingers en tenen bij voor. De kinderen zijn ziek, prikkelbaar en hebben er soms ook gewrichtsafwijkingen bij. Na verloop van tijd verdwijnen de verschijnselen.
Een ernstige complicatie bij de ziekte van Kawasaki zijn de effecten die het kan hebben op het hart. In de acute fase treden een ontsteking van het hartzakje of de hartspier op, terwijl later verwijdingen en afwijkingen aan de kransslagader (coronairarteriën) mogelijk zijn. Vooral wanneer de ziekte te laat wordt herkend en er niet bijtijds medicijnen worden gegeven is er een toegenomen kans op deze vaatafwijkingen. De schade aan de kransslagaderen kan er de reden van zijn dat al op jonge leeftijd een bypass-operatie noodzakelijk is. Ook een hartinfarct op jonge leeftijd kan in verband staan met vaatafwijkingen van de kransslagaderen die door de ziekte van Kawasaki zijn ontstaan.
Dit beeld kan vooral bij zuigelingen anders zijn terwijl ze toch de ziekte hebben. We zeggen dan dat het een atypisch beloop heeft.
De oorzaak is nog onduidelijk. Mogelijk spelen er erfelijke factoren een rol. Zo wordt de ziekte relatief veel meer in Azië gezien.
DNA onderzoek bij kinderen die de ziekte hebben doorgemaakt laat verder zien dat er bij hen veel meer dan bij andere personen bepaalde afwijkingen voorkomen die iets te maken hebben met hoe afweercellen in het lichaam reageren op virussen of bacteriën. Echter niet bij alle kinderen die deze afwijking in het DNA vertonen treedt de ziekte van Kawasaki op. Er moeten dus nog meer factoren een rol spelen.
Bij het routine bloedonderzoek worden er veel tekenen van infectie gezien. In dat opzicht kan er ook verwarring met een bacteriële infectie ontstaan. Daarnaast valt ook in het bloedonderzoek een sterke toename op van het aantal bloedplaatjes.
Bij echo-cardiografisch onderzoek kan een afwijking aan het hart of aan de kransslagaderen worden gevonden. Zodra deze worden gevonden blijft het kind langdurig onder controle van een kindercardioloog om het beloop hiervan te vervolgen.
De behandeling van de ziekte van Kawasaki bestaat uit het zo snel mogelijk geven van immuunglobuline via een infuus en het behandelen met salicylzuur (aspirine). De eerste twee weken wordt dit in een hoge dosering gegeven (80-100 mg per kg lichaamsgewicht), daarna gedurende 4-6 weken in een lagere dosering (3-5 mg per kg lichaamsgewicht).
Hiermee daalt de koorts bij een positieve reactie meteen. Als de koorts niet genoeg daalt wordt eventueel een tweede keer immuunglobuline gegeven. De behandeling met salicylaten wordt voortgezet tot de bloedwaarden normaal zijn geworden.
Van de onbehandelde kinderen krijgt 15-25% afwijkingen aan de kransslagaderen, terwijl onder de kinderen die behandeld worden met immunoglobulines dit < 10% is.
Had ik kunnen voorkomen dat mijn kind de ziekte van Kawasaki heeft gekregen?
Antwoord: Nee de ziekte van Kawasaki is voor zover we nu weten niet op enige manier te voorkomen. Het ligt in ieder geval niet aan de voeding, niet aan bekende infecties en niet aan verkeerde verzorging.
Wanneer weet ik of de afwijkingen aan de kransslagaderen blijvend zijn?
Antwoord: Er is wanneer er afwijkingen worden gevonden een langdurige follow up bij de kindercardioloog nodig. Het beloop van eventuele afwijkingen in de kransslagaderen is nogal grillig. Daarom kan er in het algemeen geen uitsspraak over worden gedaan.
Als mijn kind terwijl het antibiotica krijgt koorts houdt, is er dan altijd sprake van de ziekte van Kawasaki?
Antwoord: Nee dat beslist niet want ook als uw kind een virusinfectie heeft met koorts, zullen antibiotica niet helpen. Als de koorts echter hoog blijft en uw kind knapt niet op dan is dat altijd al reden om weer een arts te bezoeken. Dit nog afgezien van het feit dat er gekeken moet worden of het niet om de ziekte van Kawasaki gaat.
De ziekte van Kawasaki moet worden vermoed bij ieder kind dat meer dan vijf dagen hoge koorts heeft terwijl er geen diagnose is gesteld of indien er geen verbetering optreedt onder het gebruik van antibiotica. Omdat er vaak niet aan de ziekte van Kawasaki wordt gedacht krijgen kinderen soms eerst een andere diagnose. Vanwege de kenmerken zou aan roodvonk kunnen worden gedacht of aan een virus infectie.
Artsen stellen de diagnose ziekte van Kawasaki vast wanneer vijf van de zes symptomen positief, dus aanwezig zijn uit onderstaande rij.
- Koorts die langer dan 5 dagen bestaat.
- Huiduitslag.
- Roodheid aan handpalmen en voetzolen in acute fase, later vervellingen aan de vingers en tenen.
- Afwijkingen aan de lippen, aardbeientong, roodheid van de keel.
- Rode ogen door toegenomen reactie van de bloedvaatjes van het oogwit
- Vergrote lymfeklieren in de hals.
De Stichting StiKa zet zich in voor patiënten die de ziekte van Kawasaki hebben (gehad) en hun omgeving.
© Mijn Kinderarts 2010